Биыл еліміз экология саласында рекордтық нәтижелерге қол жеткізді. «Таза Қазақстан» экологиялық мәдениетін дамыту тұжырымдамасы аясында азаматтардың қоршаған ортаға жауапкершілігін арттыруға бағытталған ауқымды шаралар жүргізілді, деп хабарлайды Altainews.kz тілшісі ҚР Көлік министрлігінің баспасөз қызметіне сілтеме жасап.

Елде барлығы 1 294 экологиялық іс-шара ұйымдастырылып, оның ішінде «Киелі мекен», «Таза аймақ», «Таза ауыл», «Таза жағалау», «Мөлдір бұлақ», «Мен зерттеушімін», «Тапқыр зерттеушісі», «Табиғатты аяла», «Бүкілқазақстандық ағаш отырғызу күні» сияқты акциялар өткізілді. Қатысушылар саны 6,4 миллионнан асты, ал еріктілердің үлесі – 781 мың. Жиналған қалдықтар көлемі 844 мың тоннаны құрап, 1,1 млн гектардан астам аумақ тазартылды. Азаматтарды тарту мақсатында іске қосылған @TazaQazBot чат-боты 25 мың өтініш қабылдап, оның 23,6 мыңы сәтті шешілді.

Ерекше қорғалатын табиғи аймақтар желісі де кеңейтілді. Мысалы, «Мерке» өңірлік паркі 86 мың га аумақты қамтыды. Әл-Фараби атындағы университет базасында Германияның көмегімен экожүйелер мен биоәртүрлілікті қорғау институты ашылды. Сонымен қатар, сирек кездесетін жануарларды – жолбарыстар, құландар, Пржевальский жылқыларын қайта енгізу бағдарламалары іске асырылды.

Ауыл мен қалаларда 15 миллион ағаш отырғызу тапсырмасы толық орындалды, ал 2021-2025 жылдарда барлығы 18,1 млн ағаш егілді. Мемлекет басшысының 2 миллиард көшет отырғызу жөніндегі тапсырмасы аясында 1,5 млрд көшет егілген, 2026 жылы 208 млн дана қосымша отырғызу жоспарлануда. 2025 жылы жалпы 335,6 млн ағаш пен көшет егілді.

Орман саясатының маңызды бағыты – Арал мен Каспийдегі шөлейттенуге қарсы күрес. 2021–2025 жылдар аралығында құрғаған түбтерде 920 мың гектардан астам алқапта мелиорациялық орман егілді. Қазалыда қуаттылығы жылына 3 млн көшет питомнигі салынды, Қызылордада ҚазОШҰЗИ филиалы құрылып, 1,3 млн га астам алаңда «Арал орманы» табиғи резерватын құру жоспарланды.

Эмиссияларды төмендету саласында да оң серпін байқалды. Ірі кәсіпорындардағы нормативтік шығарындылар 148 мың тоннаға азайып, 7,2%-ға жетті. Кәсіпорындарда автоматтандырылған мониторинг жүйелері орнатылып, нақты уақыт режимінде 74 кәсіпорын ауа сапасын бақылауда. 2025 жылы экологиялық тексерулер нәтижесінде 5,4 млрд теңгеден астам айыппұл салынды.

Қазақстан Париж келісіміне сай парниктік газдар шығарындыларын 2030 жылға дейін 1990 жылғы деңгейден 15%-ға қысқартуға міндеттеме алды. 2025 жылы Үкімет 2035 жылға дейін шығарындыларды 17%-ға қысқартуды көздейтін ұлттық салымды (ОНУВ-3.0) бекітті. Көміртекті офсеттерді сатуға рұқсат етіліп, жасыл жобаларды қаржыландыруға жаңа мүмкіндіктер ашылды.

Қалдықтарды басқару саласында қайта өңдеу деңгейі 28,6%-ға жетіп, 63 жоба жеңілдікпен қаржыландырылды. 3 мыңнан астам рұқсат етілмеген полигон анықталып, 91%-ы жойылды. Астана, Алматы және Шымкент қалаларында 293 млрд теңгеге 3 қоқыс өртеу зауытын салу жоспарлануда.

Ормандарды өрттен қорғау шаралары да күшейтілді. 2025 жылы 355 өртке қарсы техника сатып алынып, 1,6 млн га аумақта ерте анықтау жүйесі енгізілді. Жүйе 2026 жылы 5,4 млн га орманды қамтитын болады.

Цифрлық жобалар аясында қоршаған орта деректерін жинау, өңдеу және жариялау бойынша Ұлттық деректер банкі іске қосылды. EcoQolday платформасы қалдықтарды басқаруды автоматтандыруға және қайта өңдеуді ынталандыруға мүмкіндік береді.

Осылайша, 2025 жылы Қазақстан экологиялық шараларды жүйелі түрде іске асыра отырып, қоршаған ортаны қорғау, ормандарды сақтау, қалдықтарды басқару және климаттық міндеттерді орындау бойынша нақты нәтижелерге қол жеткізді. Елдің жасыл бастамалары азаматтардың белсенділігін арттырып, экологиялық мәдениетті нығайтуға жол ашты.